«سفر امروز»: اولین نشست رسانهای رئیس دولت چهاردهم دوشنبه ۲۶ شهریور برگزار شد. نمایندگان رسانههای مختلف، هر کدام بنا به زمینه موضوعی آن رسانه، پرسشهایی از مسعود پزشکیان داشتند. از برنامههای دولت برای ارتقای سطح رفاه عمومی و معیشت مردم تا مساله آموزش و سلامت؛ از سیاست خارجی و رفع تحریمها و FATF تا سیاست داخلی و گرایشهای سیاسی اعضای کابینه و مدیران میانی وزارتخانهها و…
با اینهمه، بار دیگر آنچه در نشست مقام عالی اجرایی کشور مغفول ماند، گردشگری و برنامههای دولت برای این صنعت بود. شاید گفته شود که انتظار در اولویت قرار دادن گردشگری به مثابه عرصهای اقتصادی در رسانههای غیرتخصصی، انتظار نابجایی است. هدف این نوشته کوتاه هم ابدا طرح چنین انتظاری و گلایه از رسانهها نیست. بلکه جا داشت در برنامهریزیها برای نشست به گونهای عمل میشد که «گردشگری» و ظرفیتهایش، حلقه گمشده نشست رسانهای رئیس دولت چهاردهم نباشد.
اگرچه گردشگری از یک سو فرهنگ است و از سوی دیگر در جایگاه صنعت، عرصهای اقتصادی است و میتواند برای بخشهای فرهنگی و اقتصادی رسانههای غیرتخصصی هم موضوعیت داشته باشد اما روشن است که این رسانهها در سطح کلی، موضوعات متنوعی در این دو حوزه دارند که طبعا فرصت برای طرح همه آنها با رئیس جمهور در زمان کوتاهی که برای هر پرسشگر تعیین شده، نیست. نسبت این رسانههای غیرتخصصی با گردشگری، مانند نسبت کمیسیون فرهنگی مجلس با گردشگری است. چرا که در کمیسیون فرهنگی مجلس هم به سبب کثرت موضوعات، گردشگری همواره سهم ناچیزی داشته و به همین دلیل بخش اعظم ظرفیتها و فرصتهای آن در دستگاه قانونگذاری کشور مغفول مانده است. نگاهی به بخشی از وظایف این کمیسیون، گواهی بر ضرورت تقویت جایگاه صنعت گردشگری در مجلس است. وظایفی چون انجام بررسیهای لازم برای تخصیص بودجه حوزه فرهنگی کشور -که حوزههای مختلف و متعدد فرهنگی را در برمیگیرد-، انجام بررسیهای لازم برای تخصیص بودجه به حوزه ورزش کشور -که خود کارستانی است-، بررسی و تصویب طرحها و لوایح در جهت ارتقای محصولات فرهنگی کشور -که طبعا هر تولیدی را در هر کدام از زمینههای فرهنگی و هنری از ادبیات و کتاب گرفته تا سینما و تئاتر و هنرهای تجسمی و… شامل میشود-، بررسی و تصویب طرحها و لوایح مربوط به فضای مجازی، بازرسی از نهادهای فرهنگی کشور، بررسی و تصویب طرحها و لوایح مربوط به امور جوانان، نظارت بر طرحها و لوایح مربوط به کاهش آسیبهای اجتماعی و موارد متعدد دیگر…
وقتی گردشگری بین آنهمه وظایف تعیینشده در کمیسیون فرهنگی قوه قانونگذاری کشور اینطور مغفول واقع میشود، عجیب نیست که در نشست رسانهای رئیس قوه مجریه هم سخنی از این حوزه به میان نیاید. نه پرسشی و نه حتی تعریض و ایما و اشارهای از رئیس جمهور لابهلای پاسخ به پرسشهای اقتصادی رسانهها.
یکی از راهها میتوانست این باشد که از میان رسانههای تخصصی -اعم از تصویری، برخط و یا چاپی- نمایندهای انتخاب شود تا امکانی برای شنیده شدن صدایی از صنعت گردشگری کشور در نشست رسانهای رئیس دولت –که معمولا پُربیننده هم هست- فراهم آید. آنوقت هم بابی برای طرح مسایل این صنعت با بالاترین مقام اجرایی کشور باز میشد و هم زمینهای فراهم میشد تا رسانهها در نشستهای بعدی، برنامهها، پیشبینیها و احیانا وعدههای مقامات ذیربط را در زمینه گردشگری پیگیری کنند.
تاکید ما بر اینکه گردشگری باید پای ثابت موضوعات و مباحث مدیریتی کشور باشد، صرفا از این جهت نیست که رسانهای با زمینه انتشار گردشگری هستیم. جایگاه گردشگری در اسناد بالادستی کشور، بسیار مهمتر از چیزی است که در رسانهها میآید و تصور عمومی جامعه را از این صنعت درآمدزا میسازد. روزنامهنگاران به عنوان چشمهایی که در هر جامعهای، مدام وضعیت حکمرانی و عملکرد دستگاههای اجرایی را رصد و نقد میکنند، باید بتوانند این موضوع اساسی را در بزنگاههای مهم مطرح کنند. چه بزنگاهی مهمتر از دیدار با رئیس جمهور، آن هم در نشست خبری که بازتاب گسترده ملی و بینالمللی دارد؟
امید میرود که تجربه اولین نشست خبری پزشکیان سبب پُر شدن این خلاء مهم در نشستهای بعدی باشد. خلائی که با همکاری و همراهی دستگاه متولی گردشگری یعنی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و پیگیری رسانههای تخصصی گردشگری بیشک میتواند برطرف شود.