محسن مصلحی*: امروز هر وزارتخانه برای رسیدن به اهداف و برنامههای خاص خود ساختاری متناسب با ماموریتهایش ترسیم میکند. به عنوان مثال، وزارت فرهنگ وارشاد اسلامی در سه حوزه فرهنگ, اوقاف و حج و زیارت در استانها دو اداره ارشاد و اوقاف و یک سازمان حج و زیارت طراحی کرده تا تمام ماموریتهای خود را به نحو احسن انجام دهند.سایر وزارتخانهها هم به همین شکل ساختار اداری مناسب برای مدیریت و اداره کردن امور خود طراحی کردهاند.
وزارت صمت با بیش از ۱۵ سازمان و اداره و مرکز فعالیت میکند؛ ولیکن متاسفانه وزارت میراث، گردشگری وصنایع دستی به عنوان یکی از وزارتخانههای حساس و پیشران توسعه با ساختار اداره کل در استانهای بزرگ و مهم کشور مثل تهران، اصفهان، خراسان رضوی، فارس، آذربایجان شرقی و… فعالیت میکند. مسلما این وزارتخانه با این ساختاراستانی نمیتواند در این سه بخش حساس به خوبی ایفای نقش کند.
تجمیع سه حوزه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی از ابتدا بدون هیچگونه طرح مطالعاتی و پژوهشی راهبردی در مجلس شورای اسلامی به بهانه کوچکسازی دولت انجام شد. این در حالی بود که تمام منابع انسانی هرسه بخش با تمام امکانات و تجهیزات ومکانهای اداری بهصورت اسمی در قالب یک اداره کل ولی بهصورت مجزا وجزیرهای در استانها با فعالیتهای مضاعف ادامه پیدا کرد.
هیچگونه کوچکسازی در کار نبود و فقط میراث فرهنگی و گردشگری از وزارت ارشاد منفک و صنایع دستی از وزارت صنایع سابق جدا و یک وزارتخانه جدید تشکیل شد.
واقعیت امروز این است که در حوزه میراث فرهنگی هیچ استانی نمیتواند ادعا کند که تمام منابع میراثی و جاذبه فرهنگی خود را بهخوبی حفظ ونگهداری کرده و اغلب این ذخایر ارزشمند رو به فرسایش است؛ در حوزه گردشگری در بازارهای خارجی و جذب گردشگران از خارج از کشور هیچ توفیق خاصی نداشتهایم؛ و در بخش صادرات صنایع دستی و هنرهای سنتی بازارهای داخلی اشباعشده از هنر هنرمندانی است که منتظر خریدار یا صادرات محصولات خود هستند. مسلما اگر ساختاری متناسب با شرایط بوم و کسبوکار هر استان تعریف شده بود، امروز صنعت گردشگری از رونقی متناسب با داشتهها و منابع فرهنگی کشور برخوردار بود.
لزوم تشکیل سازمان گردشگری ذیل وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، امری اجتنابناپذیر است. صنعت گردشگری ایران، امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند ساختاری کارآمد، حرفهای و مستقل است؛ ساختاری که بتواند همراستا با سرعت تحولات جهانی و نیازهای روزافزون جامعه گردشگری کشور عمل کند.
* عضو هیات علمی دانشگاه هنر و مدیرکل اسبق میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی اصفهان
