جنگ اخیر به لحاظ زمان وقوعش، تاثیر بسیار زیادی بر وضعیت صنعت گردشگری در نوروز 1405 گذاشت.
به گزارش «سفر امروز» از آنجایی که نیمی از جنگ 39 روزه در اسفند 1404 بود و نیم دیگر در روزهای فروردین، مهمترین و اصلیترین مقطع سالانه برای بهرهبرداری سرمایهگذاران و فعالان صنعت گردشگری از بین رفت.
تاثیر رکود ناشی از این جنگ بر گردشگری چنان سنگین است که با گذشت سه هفته از آتشبس موقت، هنوز آمار به تمامی دقیق و متقنی نمیتوان از حجم ضرر و زیانهای به وجود آمده به دست داد. آنچه گفته میشود، بنا به تاکید فعالان بخش خصوصی، تنها بخشی از شدت خسارات و مشکلات را بازمیتاباند و طبعا باید منتظر بررسیهای کاملتر ماند. ضمن اینکه وضعیت نامعلوم این روزها، خود مزید بر علت نگرانیهای بیشتر سرمایهگذاران و نیز کارکنان تاسیسات گردشگری شده است. چرا که چشمانداز نامشخص پیشِ رو، هم امنیت سرمایههای مصروف در این صنعت را در معرض خطرهای جدی قرار داده و المنیت روانی را از سرمایهگذاران گرفته؛ و هم به تبع این ناامنی در حوزه سرمایه، شغلهای موجود در این صنعت نیز در خطر از بین رفتن هستند. چنانکه بسیاری از هتلهای کشور، بنا به آنچه مدیرانشان گفتهاند، به ناگزیر دست به تعدیل نیرو و معرفی آنها برای دریافت بیمه بیکاری زدهاند.
رئیس جامعه حرفهای هتلداران ایران در این باره به «سفر امروز» گفت: واقعیت این است که همیشه بین آماری که نهادهای دولتی از خسارتهای وارد آمده به بخش خصوصی در رسانهها اعلام میکنند با آنچه واقعا رخ داده، فاصلهای انکارناپذیر وجود دارد. این موضوع ربطی به امسال هم ندتارد و همواره چنین بوده. چه در خصوص ضریب اشغال هتلها، چه در مورد تعداد سفرهای ورودی به کشور، چه در خصوص خسارتهای وارد آمده و…
جمشید حمزهزاده با بیان اینکه هیچکس به اندازه دستاندرکاران خود هتلها به عمق خسارات وارد آمده آگاه نیست، افزود: آنچه ما در بررسیهای متعدد از سوی تشکلهای استانی و مناطق آزاد کشوزر به آن رسیدهایم، نشان میدهد که اگر اقدام عاجلی در ارتباط با رفع مشکلات ناشی از جنگ برای هتلها انجام نشود و تدبیری صورت نگیرد، به زودی شاهد ورشکستگی بخش بزرگی از هتلها خواهیم بود.
او افزود: به عنوان مثال اصفهان که از چند جهت یکی از مهمترین استانهای کشور در زمینه صنعت گردشگری و هتلداری بوده و هر ساله در تعطیلات نوروز از مهمانان زیادی میزبانی کرده، امسال عید بیسابقهای را پشت سر گذاشت. بنا به بررسی تشکل ما در آن استان، یعنی جامعه حرفهای هتلداران اصفهان، 95 درصد از هتلهای این استان در طول جنگ تعطیل بودند و طبعا بازه نوروز که مقطع پررونق فعالیت هتلها و زمان بهرهبرداری محسوب میشود، نه تنها از بین رفت بلکه صنعت هتلداری و دیگر صنایع و کسبوکارهای مرتبط با گردشگری در آن استان، همچون اکثریت قریب به اتفاق استانهای کشور، خسارت سنگینی را متحمل شدند. ضریب اشغال هتلهای اصفهان در اسفند و فروردین، با احتساب روزهای بعد از آتشبس هم از 5 درصد فراتر نرفت. این وضعیت 7 هزار میلیارد تومان خسارت به صنعت هتلداری اصفهان وارد کرده است.
حمزهزاده تصریح کرد که 40 درصد هتلهای اصفهان هنوز تعطیل هستند.
او همچنین به زیان سنگین صنعت هتلداری در کیش اشاره کرد و وضعیت هتلهای جزیره را «تکاندهنده» خواند و در این باره توضیح داد: در جزیره کیش 6 هزار نفر از کارکنان هتلها بیکار شدهاند. این وضعیت ناشی از نبود پرواز به جزیره، خالی ماندن هتلها در عین پرداخت هزینههای جاری بوده که منجر به تعطیلی کامل 53 هتل شده است. میزان خسارت در این جزیره آنقدر زیاد است که هنوز ابعاد مختلف آن به تمامی مورد بررسی دقیق قرار نگرفته است.
رئیس جامعه حرفهای هتلداران ایران در مورد هتلهای استان فارس هم اینطورتوضیح داد: همکاران ما در استان فارس و به طور مشخص شهر شیراز هم که مقصد مهم گردشگری ملی و بینالمللی ماست، اوضاع بسیار دشواری را تجربه کردند. ضریب اشغال هتلهای فارس در نوروز امسال تنها 2 درصد بود. 30 هتل در روزهای عید و قبل و بعدش تعطیل بودند که 10 تا از آنها هنوز تعطیل هستند. این وضعیت بنا به برآوردهای اولیه 2هزار میلیارد تومان ضرر به هتلداری استان فارس وارد کرده است.
حمزهزاده با بیان اینکه در استانهای دیگر هم اوضاع بسیار بغرنج است، افزود: خراسان رضوی که بیشترین هتلهای کشور را در خود جای داده، در جریان دو جنگ اخیر بیش از 4 هزار و 500 میلیارد تومان خسارت در این صنعت دیده است. در اسفندماه 10 درصد و در نوروز 35 درصد ضریب اشغال هتلهای مشهد بوده است. 16 هتل در مشهد تعطیل شدند و معلوم نیست این رقم بیشتر نشود.
او گفت: در استانهای گیلان و مازندران هم که به نوعی مقصد پناهجویان جنگ هم بود، اوضاع با سال گذشته فاصله داشت. مازندران در مجموع اسفند و فروردین تنها 50 درصد ضریب اشغال داشت. در گیلان اشغال هتلها معمولا در طول عید بیش از 85 درصد بود، امسال به سختی به 50 درصد رسید. ضمن اینکه بعد از عید این میزان بسیار کمتر شد و بنا به اعلام جامعه هتلداران گیلان، این روزها تنها 6 درصد از ظرذیفیت هتلهای آن استان اشغال شده است. در حالی که سال گذشته در این روزها 60 درصد ظرفیت پر بود.
رئیس جامعه حرفهای هتلداران ایران عنوان کرد که در استان جنوبی خوزستان هم به دلیل وقوع جنگ، خسارتهای زیادی به بار آمد. او گفت: با توجه به اینکه استانهای جنوبی بیشترین ضریب اشغال را در زمستان و بعد عید دارند، جنگ باعث شد که امسال اسفند و عید فرصت بهرهبرداری از بین برود. در اسفند تنها 11 درصد و در فروردین 9 درصد ظرفیت هتلهای خوزستان اشغال شد. هنوز 8 هتل در اهواز تعطیل هستند. در کرمان ضریب عید 4 تا 5 در صد بود، 2 هتل کاملا تعطیل شدند و250میلیارد تومان ضرر به بار آمد. این میزان خسارت در یزد 700 میلیارد تومان بود. چون قبل از عید تقریبا اکثر هتلها تعطیل بودند. ضریب اشغال هتلهای یزد در نوروز تنها به 5 درصد رسید.
حمزهزاده به تعطیل شدند تعداد زیادی از هتلها در استان بوشهر اشاره کرد و گفت: نوروز امسال فقط 5 درصد از ظرفیت هتلهای بوشهر اشغال شد. فقط 28 هتل و هتل آپارتمان در عسلویه تعطیل شدند. همچنین 10 هتل در شهر بوشهر تعطیل هستند و بسیاری از هتلها نیمه فعالند. بنا به بررسیهای انجام شده جامعه حرفهای هتلداران استان بوشهر تا این لحظه 1100 نفر بیکار شدند. در منطقه آزاد و توریستی چابهار که عید سال گذشته بیش از 95 درصد ضریب اشغال داشت، نوروز امسال به صفر مطلق رسید. در آذربایجان شرقی که پیشبینی میشد عید امسال 80 درصد ضریب اشغال داشته باشیم، فقط 2درصد داشتیم. هنوز حدود 40 در صد هتلها تعطیل هستند.
او به هرمزگان هم اشاره کرد و با بیان اینکه هتلداری در این استان خسارت زیادی در جریان جنگ دید، گفت: بنا به بررسی تشکل هتلداران هرمزگان، 65 درصد هتلهای استان، یعنی 28 هتل، هنوز تعطیلند و نیروهایشان را برای دریافت بیمه بیکاری معرفی کردهاند. همچنین آسیب فیزیکی زیادی به هتلهای هرمزگان وارد شد و 6 هتل تخریب شدند. میزان خسارت بیش از یکهزار میلیارد تومان برآورد شده است. در چهار محال و بختیاری، ضریب اشغال نوروزی در عتاید امسال به نصف سال گذشته رسیده و تنها 25 درصد بوده است. تعدادی از هتلها در معرض تعطیلی همیشگی هستند. به گفته رئیس تشکل هتلداران آن استان، با توجه به محدودیت مالی مردم، مراجعه به خانههای استیجاری در شهرهای مختلف از جمله شهرکرد، کوهرنگ و… بسیار زیاد شده است. متاسفانه موضوع این اقامتگاههای غیرمجاز هنوز حل نشده و همچنان بدون نظارت قانونی در حال رقابت با اقامتگاههای رسمی هستند، بدون آنکه هزینههای این اقامتگاهها را داشته باشند.
حمزهزاده در مورد هتلهای استان قم هم گفت: جامعه هتلداران آن استان اعلام کرد که ضریب اشغال هتلها در نوروز امسال صفر بوده است. گزارش شده است که 37 هتل قم هماکنون تعطیل هستند. ضریب اشغال دو ماه هم به 5 درصد نرسید. این وضعیت باعث به بار آمدن یکهزار و 200 میلیارد تومان خسارت در صنعت هتلداری استان قم شده است. در اردبیل هنوز 50 درصد اقامتگاههای رسمی استان تعطیل هستند. ضریب اشغال عید در این استان توریستی تنها 45 درصد بود. در حالی که 85 درصد ظرفیت اقامتگاهها در عید 1404 پر شده بود. میزان خسارت این صنعت در اردبیل 300 میلیارد تومان اعلام شده است. در استان سمنان هم که ضریب اشغال هتلها در نوروز سال گذشته 90 دصد بود، این رقم از 9 اسفند تا پایان فروردین به 5 درصد هم نرسید. 3 هتل در استان سمنان کاملا تعطیل شدند.
او در مورد سه تا از استانهای غربی کشور هم توضیح داد و گفت:در کرمانشاه ضریب اشغال نوروزی تنها 10 درصد بود و تعدادی از هتلها تعطیل شدند و یکی از آن هتلها هنووز تعطیل است. میزان خسارت جنگ 39 روزه در صنعت هتلداری کرمانشاه 350 میلیارد تومان گزارش شده است. در زنجان 3 هتل تعطیل شدند چون فقط 8 درصد از ظرفیت هتلها پر شد. صنعت هتلداری زنجان در جریان جنگ اخیر 700 میلیارد تومان ضرر کرد. در استان کردستان هم از از 8 اسفند تا 18 فروردین 50 هتل در تعطیلی مطلق بودند. این میزان در هفته آخر فروردین به سختی 5 درصد رسید.
رئیس جامعه حرفهای هتلداران ایران در پایان گفت: بررسیهای تکمیلی ما ادامه دارد و به زودی اعلام خواهد شد. امیدواریم برای ترمیم این شکاف بزرگ که در صنعت گردشگری کشور به وجود آمده، از هر امکانی که وجود دارد استفاده شود. تعطیل شدن هتلها عواقب ناگواری دارد که دامنه آن نه تنها خود این صنعت و به طور کلی صنعت گردشگری، بلکه بسیاری دیگر از بخشهای اقتصادی کشور را تحت تاثیر قرار میدهد.